Stawizny Serbow: Rozdźěl mjazy wersijami

Žana změna wulkosće ,  pśed 1 lětom
S
žedne zespominanje wobźěłanja
S (korektura)
S
Intensiwnjejše nimske wobsedlenje serbskich stronow namakajomy w stawiznach Serbow prědny raz pód [[Heinrich I.|Heinrichom I.]] Za tym až ten běšo wujadnał we wójnje pśeśiwo [[Hungorska|Hungorskej]] w lěśe 926 tuchylny pśiměr, jo měł zaměr swójo mócnaŕstwo na pódzajtšu rozšyriś. Z tym jo kśěł na jadnom boce zajźowaś, až słowjańske rody by mógli pódpěraś hungorsku armeju w dalšej wójnje pśeśiwo Hungorskej. Na drugem boce jo kśěł kolonizěrowaś strony, aby wót nich wótedankow pominał. Togodla jo zadobył se 927 do strony słowjańskich rodow pódzajtšny [[Łobjo|Łobja]]. W kšutej zymje 928/929 jo dobył pśez wugłodnjenje, wótpalenje a militarnu móc ''Branibor'', kótaryž jo był centrum [[Stordorjany|Stodorjanow]], tak teke pó dwaźasćich dnjach woblěgowanja grod ''Gana'', kenž jo był głowna twardnica [[Głomacany|Głomacanow]] (Dalamintow). Pśipódla Heinrich jo dał dorosćonych wusmjerśiś, źiśi znjewólniś a swójich wójnarjow grod rubiś. Aby šćitał pódzajtšne granice, jo dał natwariś twardnice, mjazy nimi grod [[Mišnjo]].
 
Ale Serby su derili slědk, z tym až su pśeprěkowali Łobjo a nadpadnuli grod ''Walsleben'', su wópalili jo a su wusmjerśili kuždych wobydlarjow. Togodla Heinrich a jogo wójaki su maršěrowali w wjelikej licbje pśeśiwo grodagrodoju Lunkini. To jo źinsajšne město ''Lenzen'' a jo było tencas zazdaśim nejwažnjejša twardnica Słowjanow. Na 1. september su wobstupili Lunkini a wetom až styridnjowske woblěgowanje su pśišli druge serbske rody, aby pomogali. Dnja pětego septembra jo se stała wjelika bitwa mjazy Saksojskimi a Serbami. Chtož jo mógał wuběgnuś wójowanišćoju, jo wumrěł zwětšego we wokolnych bagnach. Chronisty su myslili, až 120'000 až do 200'000 su pśisajźili swóje žywjenja.<ref>Georg Grüneberg: ''1. Teil:Eintritt in die Geschichte mit einer Schlacht.'' W: ''Märkische Allgemeine.'', 31.08.2004. wótwołane: 09.07.2009.</ref> Źinsa se wuchada wót togo, až take licby su spśegnawane, ale to pokaza, kaki wuznam bitwa jo měła. Na 6. september Serby su se powdali. Muže su musali wótedaś broni a su se wótkatowali, žeński a źiśi su se łapili.
 
Tak wšykne serbske sedlarske strony su słušali k mócnaŕstwoju Heinricha I., zawěsće teke źinsajšna [[Dolna Łužyca|Dolna]] a [[Górna Łužyca]]. Pó smjerśi Heinricha jo pśewzeł tron jogo syn [[Otto I.]] w lěśe 936. Ten jo zasajźił [[Gero|Gera]] ako markgroba [[Saksojska Pódzajtšna Marka|Saksojskeje Pódzajtšneje Marki]]. Ta strona se wupśestrěła mjazy Łobjom, [[Habola|Habolu]] a [[Solawa|Solawu]]. Gero jo pókšacował pódtłocowanje Serbow. W lěśe 939 wón jo pśepšosył 30 serbskich wjerchow ku gósćinje a ako su byli bźez bronjow, su se mordowali.
Serby nad sakskim a durinskim kněstwo njejsu wobźělili na zběžku.
 
Zběžk jo był kóńc prědneje faze nimskego pódzajtšnego sedlišća, pśeto lěcrownož wót lěta 985 nimske wjerchy su wójowali gromaźe z pólskim wjerchom Mieszkom I. a pózdźej z [[Bolesław Chrobry|Bolesławom I.]] kužde lěto pśeśiwo SłowjanamiSłowjanam, njejo se raźiło jomu stronu zasej pódejśpiś.
 
Akle w lěśe 1134 jo była zasej dobyś pśez [[Albrecht Mjadwjeź|Albrechta Mjadwjeźa]].
Na 27. decembrje 1933 nowy pśedsedaŕ jo był wucabnik Paul Nedo a jogo zastupnik jo był faraŕ Johannes Wenke. Njeglědajucy na śěžki wobstojnosći Domowina organizěrowała wót 1934 až do 1936 žywe kulturne žywjenje. Na pśikład serbski spiwański swěźeń we Wórjejcach abo prapremjera dramy „Paliwaka“ w kopicy. [[Jurij Wjela]] jo pisał wjele powěsći a jo kritizěrował z tym nacionalsocialistow.
 
Zakazoju Domowiny 1937 su slědowali dalšne zakaze, tak teke nałožowanja serbskeje rěcy w šulach, zakaza casnikarstwa, nakładnistwa a serbske śišćarnje su musali zacyniś, Serbski dom, biblioteka a archiw su byli konfiscěrowane. Serbske wucabniki a duchowny su byli w nimskich wobcerkach pśestajiś. Chto jo protestěrował pśeśiwo nacionalsocialistam jo zasuźił popajźeństwa, abo teke w tom casu su byli deportacije do koncentraciskich lěgwow. Na pśikład dr. [[Marja Grólmusec]] a [[Alojs Andricki]] su wumrěli w koncentraciskich lěgwach.
 
1940 [[Heinrich Himmler|Himmler]] jo planěrował wusedlenje Serbow ako „lud mimo wjednika“ do pódwjacora. Druga swětowa wójna jo teke wjelgin špatna za Łužycu była a pśinjasła wjelike zgubjenja, wósebnje za dolnoserbske jsy.
2.225

změnow